Verbintenissen & Contractenrecht

Een verbintenis is een juridische band tussen twee partijen waarbij de ene (schuldenaar) gehouden is iets te doen, niet te doen of te geven aan de andere (schuldeiser). Verbintenissen kunnen ontstaan uit overeenkomsten, de wet, een onrechtmatige daad of zaakwaarneming.

Het verbintenissenrecht is recent fundamenteel hervormd met Boek 5 van het Nieuw Burgerlijk Wetboek, in werking sinds 1 januari 2023. Dit boek codificeert en moderniseert de regels rond contracten, die voorheen grotendeels in het Burgerlijk Wetboek van 1804 stonden.

Als advocaat gespecialiseerd in verbintenissenrecht in Brugge adviseren wij ondernemers en particulieren bij alle aspecten van contractuele relaties: van opstellen tot afdwinging en beëindiging.

Overeenkomsten moeten te goeder trouw worden uitgevoerd. Dit betekent dat partijen loyaal moeten handelen en rekening moeten houden met elkaars gerechtvaardigde belangen. Het Nieuw Burgerlijk Wetboek benadrukt dit principe.

De schuldeiser kan bij niet-uitvoering verschillende remedies inroepen:

• Gedwongen uitvoering in natura: Nakoming afdwingen, eventueel met dwangsom
• Schadevergoeding: Vergoeding van geleden schade door de tekortkoming
• Ontbinding: Beëindiging van de overeenkomst met teruggave van prestaties
• Prijsvermindering: Proportionele vermindering van de tegenprestatie

Bij voldoende ernstige wanprestatie kan de overeenkomst worden ontbonden. Het Nieuw Burgerlijk Wetboek voorziet nu in drie manieren:

• Gerechtelijke ontbinding:De klassieke weg: de rechter beoordeelt of de tekortkoming voldoende ernstig is.
• Ontbindend beding:Contractuele clausule die automatische ontbinding voorziet bij bepaalde tekortkomingen.
• Buitengerechtelijke ontbinding:Nieuw sinds 2023: ontbinding via kennisgeving bij voldoende ernstige tekortkoming (met risico's).

Algemene voorwaarden zijn standaardbedingen die een partij toepast op al haar contracten. Ze zijn alleen tegenstelbaar als:

• De wederpartij er kennis van kon nemen vóór of bij contractsluiting
• De wederpartij ze heeft aanvaard (uitdrukkelijk of stilzwijgend)

Bij consumenten worden oneerlijke bedingen (die een aanzienlijk onevenwicht scheppen) als nietig beschouwd op grond van Boek VI WER. Denk aan exoneratieclausules, eenzijdige wijzigingsbevoegdheden of onredelijke opzegmogelijkheden.