--- title: "Schenking Tussen Echtgenoten: Herroepbaarheid & Gevolgen..." url: https://www.advocaatbrugge.com/blog/schenking-tussen-echtgenoten-herroepbaarheid-gevolgen-brugge description: "Een schenking tussen echtgenoten is altijd herroepbaar. Ontdek de juridische gevolgen en procedures in Brugge. Advies nodig? Contacteer De Meulenaere & Ribas Co" lang: nl --- Bellen: +3250673206 Contact: https://www.advocaatbrugge.com/contact Terug naar Blog (https://www.advocaatbrugge.com/blog) Familierecht # Schenking Tussen Echtgenoten: Herroepbaarheid & Gevolgen Mr. Peter-Jan De Meulenaere Advocaat aan de balie van Brugge sinds 2010 https://www.advocaatbrugge.com/over-ons/peter-jan 17 oktober 2026 10 min leestijd 0 weergaven Delen: Image: Schenking Tussen Echtgenoten: Herroepbaarheid & Gevolgen (https://images.unsplash.com/photo-1529156069898-49953e39b3ac?w=800&q=75&fm=webp) ## Inleiding Tijdens een huwelijk worden vaak geschenken uitgewisseld. Soms gaat het om een symbolisch cadeau, maar in andere gevallen kan het een aanzienlijke waarde vertegenwoordigen: een auto, een som geld voor de opstart van een zaak, of zelfs een waardevol kunstwerk. Zolang de relatie goed zit, stelt niemand zich hier vragen bij. Maar wat gebeurt er wanneer de relatie vertroebelt en een echtscheiding (https://www.advocaatbrugge.com/familierecht/echtscheiding) onafwendbaar lijkt? Kunt u die dure schenking (https://www.advocaatbrugge.com/erfrecht/schenkingen) zomaar terugvorderen? Dit is een vraag die wij bij De Meulenaere & Ribas Colomar vaak krijgen van cliënten uit Brugge en de bredere regio West-Vlaanderen. De Belgische wetgeving voorziet in een unieke regeling voor schenkingen tussen echtgenoten, die afwijkt van de algemene regels. Dit artikel biedt een diepgaand overzicht van de herroepbaarheid van schenkingen tussen echtgenoten, de juridische gevolgen en de te volgen procedure. ## Wat is een schenking tussen echtgenoten? — kernbegrip in 2 zinnen Een schenking tussen echtgenoten is een gift die de ene echtgenoot aan de andere doet tijdens het huwelijk, uit vrijgevigheid en zonder tegenprestatie. De kern van deze schenking is dat ze, in tegenstelling tot gewone schenkingen, te allen tijde en zonder opgave van redenen kan worden herroepen door de schenkende echtgenoot, zoals bepaald in artikel 4.241 van het Burgerlijk Wetboek (dat sinds 1 juli 2022 het vroegere artikel 1096 van het oud Burgerlijk Wetboek vervangt). ## Juridisch kader in België (2024) Het juridische landschap rond schenkingen is complex, maar voor giften tussen gehuwden bestaat een opvallende uitzondering die essentieel is om te begrijpen, zeker in de context van een mogelijke relatiebreuk. ### Toepasselijke wetgeving De algemene regel voor schenkingen, vastgelegd in het Burgerlijk Wetboek, is: “gegeven is gegeven”. Eenmaal een schenking is aanvaard, is ze in principe onherroepelijk. De schenker kan er niet zomaar op terugkomen. Voor echtgenoten geldt echter een fundamentele uitzondering op dit principe. Artikel 4.241 BW stelt expliciet: _“Iedere schenking van goederen die een echtgenoot tijdens het huwelijk en buiten huwelijksovereenkomst aan de andere echtgenoot doet, is van rechtswege herroepelijk.”_ Deze herroepbaarheid ‘ad nutum’ (naar believen) heeft enkele belangrijke kenmerken: - **Eenzijdig:** Enkel de schenkende echtgenoot kan de schenking herroepen. De toestemming van de ontvangende echtgenoot is niet vereist. - **Zonder motief:** De schenker hoeft geen reden op te geven voor de herroeping. Of het nu is omwille van een ruzie, een echtscheiding of gewoon een verandering van gedachten, de reden is juridisch irrelevant. - **Vormvrij:** De herroeping zelf is niet aan strikte vormvereisten onderworpen. Het kan via een aangetekende brief, een e-mail of zelfs mondeling gebeuren, hoewel een schriftelijk bewijs uiteraard de voorkeur geniet om discussies te vermijden. - **Tijdens het huwelijk:** De herroeping kan op eender welk moment tijdens het huwelijk plaatsvinden. Het recht om te herroepen vervalt echter bij het overlijden van de schenkende echtgenoot. Na een echtscheiding wordt een niet-herroepen schenking definitief. Het is cruciaal om een onderscheid te maken met schenkingen die opgenomen zijn in een huwelijkscontract. Deze worden beschouwd als 'contractuele erfstellingen' en vallen onder een ander regime, vastgelegd in artikel 4.246 BW. Dergelijke schenkingen zijn in principe **niet** herroepbaar, tenzij de wet het uitdrukkelijk toelaat (bijvoorbeeld in geval van echtscheiding op grond van onherstelbare ontwrichting, tenzij anders overeengekomen). Het is dus van het grootste belang om na te gaan of een schenking deel uitmaakt van het huwelijkscontract of niet. ### Recente rechtspraak en richtsnoeren De rechtbanken, zoals de Familierechtbank (https://www.advocaatbrugge.com/rechtbanken) West-Vlaanderen afdeling Brugge of het Hof van Beroep te Gent, worden regelmatig geconfronteerd met geschillen over de herroeping van schenkingen. De rechtspraak bevestigt consequent het principe van de vrije herroepbaarheid. Discussies ontstaan vaak rond de vraag of er wel sprake was van een ‘schenking’. Soms argumenteert de ontvangende echtgenoot dat het niet om een gift ging, maar om een vergoeding voor geleverde prestaties of een terugbetaling van een schuld. Het is aan de schenker om het bestaan van de schenking te bewijzen. Een ander punt van discussie is de vorm van de herroeping. Hoewel de wet geen vorm voorschrijft, zal een rechter bewijs willen zien van de wil tot herroeping. Het louter opstarten van een echtscheidingsprocedure wordt doorgaans niet automatisch als een impliciete herroeping beschouwd. Het is dus raadzaam om de herroeping expliciet te formuleren in een conclusie of een afzonderlijk schrijven tijdens de procedure. ## Lokale context: Brugge en West-Vlaanderen In onze praktijk in Brugge zien we dat geschillen over schenkingen vaak opduiken tijdens echtscheidingsprocedures. De Familierechtbank West-Vlaanderen, met haar afdeling in Brugge, is de bevoegde rechtbank om over deze materie te oordelen. Wanneer een koppel uit bijvoorbeeld Knokke-Heist of Blankenberge besluit te scheiden, zal de vereffening en verdeling van hun vermogen vaak leiden tot een analyse van de transacties die tijdens het huwelijk hebben plaatsgevonden. Stel dat een echtgenoot een aanzienlijke som geld heeft geschonken voor de renovatie van een eigen goed van de andere echtgenoot in Oostende. Bij een echtscheiding kan de schenkende echtgenoot deze schenking herroepen en de teruggave van het bedrag vorderen. De familierechter in Brugge zal dan moeten oordelen over het bewijs van de schenking en de effectieve herroeping ervan. Het is in dergelijke dossiers dat gespecialiseerde juridische bijstand onmisbaar is om uw rechten volledig te vrijwaren. ## Procedure stap voor stap Het herroepen van een schenking en de effectieve teruggave ervan verloopt idealiter in der minne, maar vereist vaak een gerechtelijke procedure. Hieronder volgt een stappenplan. 1. **De beslissing tot herroeping:** De schenkende echtgenoot beslist, om welke reden dan ook, om de schenking ongedaan te maken. Dit is een persoonlijke en unilaterale keuze. 2. **Kennisgeving van de herroeping:** De schenker moet de ontvanger op de hoogte brengen van de herroeping. Om bewijsredenen is het sterk aan te raden dit schriftelijk te doen, bijvoorbeeld via een aangetekende brief opgesteld door een advocaat. Hierin wordt de schenking duidelijk geïdentificeerd en wordt de onmiddellijke teruggave gevraagd. 3. **Poging tot minnelijke regeling:** In het beste geval gaat de ontvangende echtgenoot akkoord en geeft het geschonken goed of de waarde ervan vrijwillig terug. Dit kan worden vastgelegd in een dadingsovereenkomst. 4. **Inleiding van een gerechtelijke procedure:** Weigert de ontvanger de schenking terug te geven, dan moet de schenker een vordering instellen bij de bevoegde familierechtbank. Voor inwoners van het arrondissement Brugge is dit de Familierechtbank West-Vlaanderen, afdeling Brugge. De vordering kan worden ingesteld via een verzoekschrift of een dagvaarding (https://www.advocaatbrugge.com/strafrecht/verdediging-beklaagden). 5. **Bewijsvoering:** Tijdens de procedure moet de schenker het bestaan en de omvang van de schenking bewijzen. Dit kan met bankafschriften, notariële akten, e-mails, brieven of zelfs getuigenissen. De ontvanger kan proberen aan te tonen dat het geen schenking was. 6. **Vonnis van de rechtbank:** Na het horen van beide partijen en het bestuderen van de bewijsstukken, zal de rechter een vonnis vellen. Als de rechter oordeelt dat er sprake was van een rechtsgeldig herroepen schenking, zal hij de teruggave van het goed of de betaling van de tegenwaarde ervan bevelen. ## Kosten, termijnen en rechtsbijstandsverzekering De kosten verbonden aan het herroepen van een schenking kunnen variëren. Als de teruggave in der minne gebeurt, blijven de kosten beperkt tot eventueel advies van een advocaat. Bij een gerechtelijke procedure moet u rekening houden met gerechtskosten (zoals het rolrecht), de kosten van een gerechtsdeurwaarder voor de dagvaarding en de erelonen van uw advocaat. Het is mogelijk dat uw rechtsbijstandsverzekering tussenkomt in deze kosten. Dit hangt af van de specifieke voorwaarden van uw polis. Het is raadzaam dit op voorhand te controleren. Het is onmogelijk om bindende termijnen te geven voor een gerechtelijke procedure. De duur is afhankelijk van de complexiteit van het dossier, de agenda van de rechtbank en of er al dan niet hoger beroep wordt aangetekend. Een procedure kan enkele maanden tot meer dan een jaar duren. ## Veelgemaakte fouten en valkuilen Bij de herroeping van schenkingen tussen echtgenoten zijn er enkele klassieke valkuilen die u best vermijdt. - **Te laat handelen:** Het recht om te herroepen moet worden uitgeoefend vóór de echtscheiding definitief is. Eenmaal de echtscheiding is overgeschreven in de registers van de burgerlijke stand, wordt de schenking onherroepbaar. - **Gebrek aan bewijs:** Vooral bij handgiften (cash, juwelen, kunst) is het bewijs van de schenking vaak de grootste horde. Zonder bankoverschrijving of schriftelijk bewijs wordt het een welles-nietesspel dat moeilijk te winnen is. - **Verwarring met andere transacties:** Een betaling kan soms verkeerdelijk als schenking worden aanzien, terwijl het juridisch een lening, een vergoeding of een bijdrage in de lasten van het huwelijk was. Een grondige analyse is hier noodzakelijk. - **Schenkingen via een huwelijkscontract:** Zoals eerder vermeld, zijn schenkingen die in het huwelijkscontract zijn opgenomen (contractuele erfstellingen) in principe niet herroepbaar. Dit wordt vaak over het hoofd gezien. - **Fiscale gevolgen negeren:** Als voor de schenking schenkbelasting werd betaald (bijvoorbeeld bij een notariële akte), leidt de herroeping niet automatisch tot de terugbetaling van deze belasting door VLABEL. De fiscus beschouwt de belasting als definitief verworven. ## Praktijkvoorbeeld uit ons kantoor Een cliënt uit de regio Brugge, gehuwd onder het stelsel van scheiding van goederen, contacteerde ons kantoor in het kader van zijn echtscheiding. Tijdens het huwelijk had hij zijn echtgenote een oldtimer geschonken met een aanzienlijke waarde. De aankoop was gebeurd met zijn eigen gelden en de wagen stond ingeschreven op naam van zijn echtgenote. De relatie was onherstelbaar ontwricht en onze cliënt wenste de schenking van de wagen te herroepen. De echtgenote weigerde de wagen terug te geven, met het argument dat het een compensatie was voor de jaren dat zij minder had gewerkt om voor de kinderen te zorgen. Wij hebben namens onze cliënt een expliciete herroeping verstuurd per aangetekend schrijven en, na de weigering, een procedure opgestart bij de Familierechtbank in Brugge. Aan de hand van de aankoopfactuur op zijn naam en de bankafschriften die de betaling van zijn rekening aantoonden, konden we bewijzen dat het om een schenking ging. De rechtbank volgde onze redenering, paste artikel 4.241 BW toe en oordeelde dat de schenking rechtsgeldig was herroepen. De echtgenote werd veroordeeld tot de teruggave van de oldtimer. ## Wat kunt u nu concreet doen? Staat u op het punt te scheiden of is uw relatie ernstig vertroebeld en hebt u tijdens het huwelijk schenkingen gedaan? Dan is het tijd om actie te ondernemen. Volg deze stappen: 1. **Maak een inventaris:** Lijst alle belangrijke schenkingen op die u tijdens uw huwelijk heeft gedaan (en ontvangen). Noteer de datum, de waarde en de omstandigheden. 2. **Verzamel bewijsmateriaal:** Zoek alle relevante documenten bij elkaar: bankafschriften, notariële akten, facturen, e-mails, brieven of zelfs foto's die de schenking kunnen aantonen. 3. **Analyseer uw situatie:** Ga na of de schenkingen al dan niet in een huwelijkscontract zijn opgenomen. Bedenk of u de schenking(en) effectief wenst te herroepen. 4. **Win juridisch advies (https://www.advocaatbrugge.com/contact) in:** Neem contact op met een advocaat gespecialiseerd in familierecht (https://www.advocaatbrugge.com/familierecht). Een expert kan uw specifieke situatie analyseren, de haalbaarheid van een herroeping inschatten en u adviseren over de beste strategie. 5. **Wacht niet te lang:** Zoals gezegd, tijd is een cruciale factor. Wacht niet tot de echtscheiding is afgerond om actie te ondernemen. ## Hulp van een advocaat in Brugge De regels rond de herroepbaarheid van schenkingen tussen echtgenoten zijn specifiek en de gevolgen kunnen aanzienlijk zijn voor uw vermogen. Een foute inschatting of te laat handelen kan u duur komen te staan. Bij De Meulenaere & Ribas Colomar, gevestigd te **Oosterlingenplein 4A, 8000 Brugge**, hebben wij een uitgebreide expertise in het familierecht en de vereffening-verdeling van vermogens na echtscheiding. Heeft u vragen over een schenking die u heeft gedaan of ontvangen? Wij bieden een laagdrempelige manier om uw situatie voor te leggen. U kunt ons contacteren via telefoon, WhatsApp of e-mail. Een online aanmelding dient enkel voor een persoonlijk nazicht van uw aanvraag en om met u te bespreken of en hoe wij u kunnen bijstaan. Dit eerste nazicht is geen juridisch advies. Juridisch advies en de behandeling van uw dossier starten pas na de formele opstart en betaling. Wij helpen u graag om uw rechten te begrijpen en te verdedigen. Google 4.9/5 (101) · Trustlocal 9.9/10 (66) ### Hulp nodig bij uw situatie? Gratis en vrijblijvend eerste advies. Reactie binnen 48 uur. Neem Contact Op: https://www.advocaatbrugge.com/contact 050 67 32 06: 050673206 ## Veelgestelde vragen ### Is elke schenking tussen echtgenoten herroepbaar? ### Hoe herroep ik een schenking aan mijn partner? ### Wat als ik een handgift (bv. cash of juwelen) heb gedaan? Kan ik die ook herroepen? ### Wat gebeurt er als ik de schenking niet herroep voor de echtscheiding? ### Moet ik de betaalde schenkbelasting terugkrijgen na een herroeping? ### Geldt deze regel van herroepbaarheid ook voor wettelijk samenwonenden? ### Kan mijn echtgenoot de herroeping weigeren? ### Handige Tools Gebruik onze gratis tools om direct inzicht te krijgen in uw situatie: Alimentatie Calculator Bereken een indicatie van uw alimentatiebijdrage. https://www.advocaatbrugge.com/tools/alimentatie-calculator Echtscheiding Kosten Calculator Krijg inzicht in de kosten van uw echtscheiding. https://www.advocaatbrugge.com/tools/echtscheiding-kosten-calculator ### Meer over Familierecht Expertise in echtscheiding, alimentatie en ouderschapsregelingen. Bekijk Expertise: https://www.advocaatbrugge.com/familierecht Neem Contact Op: https://www.advocaatbrugge.com/contact ## Vragen over dit onderwerp? Neem vrijblijvend contact op voor persoonlijk advies van onze advocaten in Brugge. Maak een Afspraak: https://www.advocaatbrugge.com/contact Bel Ons: 050673206 ## Gerelateerde Artikelen Familierecht ### Scheiding & Bedrijf in Brugge: Familiebedrijf Beschermen (2026) 3 okt 2026 9 min https://www.advocaatbrugge.com/blog/scheiding-ondernemer-familiebedrijf-beschermen-brugge Familierecht ### DNA-test vaderschap betwisten: procedure in Brugge (2026) 19 sep 2026 10 min https://www.advocaatbrugge.com/blog/dna-test-vaderschap-betwisten-procedure-brugge Familierecht ### Voogdij regelen bij overlijden: Gids voor Brugge (2026) 5 sep 2026 11 min https://www.advocaatbrugge.com/blog/voogdij-minderjarigen-overlijden-ouders-brugge ## Structured data ```json [ [ { "@context": "https://schema.org", "@type": "BlogPosting", "headline": "Schenking Tussen Echtgenoten: Herroepbaarheid & Gevolgen", "description": "Een schenking tussen echtgenoten is altijd herroepbaar. Ontdek de juridische gevolgen en procedures in Brugge. Advies nodig? Contacteer De Meulenaere & Ribas Co", "image": "https://images.unsplash.com/photo-1529156069898-49953e39b3ac?w=800&q=75&fm=webp", "datePublished": "2026-10-17T06:01:21.57+00:00", "dateModified": "2026-10-17T06:01:21.695929+00:00", "wordCount": 1963, "author": { "@type": "Person", "name": "Mr. Peter-Jan De Meulenaere", "url": "https://www.advocaatbrugge.com/over-ons/peter-jan", "jobTitle": "Advocaat", "image": "https://www.advocaatbrugge.com/peter-jan.jpg", "sameAs": [ "https://www.linkedin.com/in/peterjandemeulenaere/", "https://www.lawbase.be", "https://www.beboet.be", "https://www.advocaatbrugge.com", "https://g.page/r/CZ-oAfsq1SgTEAE/review" ] }, "publisher": { "@type": "LegalService", "name": "AdvocaatBrugge.com", "url": "https://www.advocaatbrugge.com", "telephone": "+32 50 67 32 06", "logo": { "@type": "ImageObject", "url": "https://www.advocaatbrugge.com/logo.png" }, "address": { "@type": "PostalAddress", "streetAddress": "Oosterlingenplein 4A", "addressLocality": "Brugge", "postalCode": "8000", "addressRegion": "West-Vlaanderen", "addressCountry": "BE" }, "areaServed": [ "Brugge", "West-Vlaanderen", "Oostende", "Kortrijk", "Roeselare", "Knokke-Heist" ] }, "mainEntityOfPage": { "@type": "WebPage", "@id": "https://www.advocaatbrugge.com/blog/schenking-tussen-echtgenoten-herroepbaarheid-gevolgen-brugge" }, "speakable": { "@type": "SpeakableSpecification", "cssSelector": [ "h1", ".excerpt", ".faq-section" ] }, "about": { "@type": "Thing", "name": "Familierecht" } } ], { "@context": "https://schema.org", "@type": "BreadcrumbList", "itemListElement": [ { "@type": "ListItem", "position": 1, "name": "Home", "item": "https://www.advocaatbrugge.com" }, { "@type": "ListItem", "position": 2, "name": "Blog", "item": "https://www.advocaatbrugge.com/blog" }, { "@type": "ListItem", "position": 3, "name": "Schenking Tussen Echtgenoten: Herroepbaarheid & Gevolgen" } ] }, { "@context": "https://schema.org", "@type": "FAQPage", "mainEntity": [ { "@type": "Question", "name": "Is elke schenking tussen echtgenoten herroepbaar?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Ja, in principe is elke schenking die tijdens het huwelijk en buiten het huwelijkscontract wordt gedaan, te allen tijde herroepbaar door de schenkende echtgenoot. Dit is een unieke regel vastgelegd in artikel 4.241 van het Burgerlijk Wetboek. Schenkingen die in een huwelijkscontract zijn opgenomen, ook wel contractuele erfstellingen genoemd, zijn doorgaans niet herroepbaar." } }, { "@type": "Question", "name": "Hoe herroep ik een schenking aan mijn partner?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Een herroeping vereist geen specifieke vorm. U kunt dit doen via een aangetekende brief, een e-mail, of zelfs mondeling, al is schriftelijk bewijs sterk aangeraden. Als uw partner de schenking niet vrijwillig teruggeeft, moet u een procedure starten bij de familierechtbank om de teruggave af te dwingen." } }, { "@type": "Question", "name": "Wat als ik een handgift (bv. cash of juwelen) heb gedaan? Kan ik die ook herroepen?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Ja, ook een handgift is herroepbaar volgens hetzelfde principe. De grootste uitdaging is hier vaak het leveren van het bewijs. U moet kunnen aantonen dat de schenking heeft plaatsgevonden en wat de waarde ervan was. Bankafschriften, getuigen of schriftelijke communicatie over de gift kunnen hierbij essentieel zijn." } }, { "@type": "Question", "name": "Wat gebeurt er als ik de schenking niet herroep voor de echtscheiding?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Als u de schenking niet herroept voor de echtscheiding definitief wordt (door overschrijving in de registers van de burgerlijke stand), wordt de schenking onherroepbaar. Het is dus cruciaal om tijdig actie te ondernemen, idealiter tijdens de echtscheidingsprocedure, om uw rechten veilig te stellen." } }, { "@type": "Question", "name": "Moet ik de betaalde schenkbelasting terugkrijgen na een herroeping?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Nee, de herroeping van een schenking heeft in principe geen fiscale gevolgen. De Vlaamse Belastingdienst (VLABEL) beschouwt de betaalde schenkbelasting als definitief verworven. Een herroeping leidt dus niet automatisch tot een teruggave van deze belastingen." } }, { "@type": "Question", "name": "Geldt deze regel van herroepbaarheid ook voor wettelijk samenwonenden?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "Nee, de specifieke regel van de vrije herroepbaarheid geldt enkel voor echtgenoten. Schenkingen tussen wettelijk of feitelijk samenwonenden zijn in principe onherroepbaar, net als gewone schenkingen, tenzij in de schenkingsakte zelf een recht van terugkeer is voorzien. Dit is een belangrijk juridisch verschil." } }, { "@type": "Question", "name": "Kan mijn echtgenoot de herroeping weigeren?", "acceptedAnswer": { "@type": "Answer", "text": "De ontvangende echtgenoot kan de herroeping niet weigeren, aangezien het een eenzijdig recht is van de schenker. Wel kan de ontvanger betwisten dat er sprake was van een schenking, bijvoorbeeld door te stellen dat het een lening of een vergoeding was. De rechter zal dan op basis van het bewijs moeten oordelen." } } ] } ] ```